નમસ્કાર ખેડૂત મિત્રો. બાગાયત વિભાગ દ્વારા ખેડૂતો માટે મલ્ચિંગ (આચ્છાદન) ઉપર સબસિડી સહાય યોજના શરૂ કરવામાં આવી છે. ઘણા ખેડૂતો શાકભાજી અને બાગાયત પાકોમાં મલ્ચિંગનો ઉપયોગ કરે છે. હવે સરકાર દ્વારા આ માટે આર્થિક સહાય આપવામાં આવે છે. આ લેખમાં આપણે જાણીશું કે મલ્ચિંગ શું છે, અરજી ક્યારે અને કેવી રીતે કરવી, કેટલો એકમ ખર્ચ છે, સામાન્ય અને અનુસૂચિત વિસ્તારો માટે શું ફાયદો છે, તેમજ વિવિધ કેટેગરીના ખેડૂતોને કેટલી સહાય મળશે. સંપૂર્ણ માહિતી સરળ ભાષામાં અહીં આપવામાં આવી છે.
🟢મલ્ચિંગ પેપરના ફાયદા
ભેજનું સંરક્ષણ: જમીનમાંથી પાણીનું બાષ્પીભવન અટકાવે છે, જેથી પાણીની બચત થાય છે.
નીંદણ નિયંત્રણ: સૂર્યપ્રકાશ જમીન સુધી ન પહોંચતા બિનજરૂરી ઘાસ (નીંદણ) ઉગતું નથી.
ગુણવત્તાયુક્ત પાક: ફળ અને શાકભાજી સીધા જમીનના સંપર્કમાં ન આવતા તે સ્વચ્છ અને રોગમુક્ત રહે છે.
ખાતરની બચત: Mulching Paper Subsidy માટે ખાતર ધોવાઈ જતું નથી અને સીધું છોડના મૂળને મળે છે.
🟢મલ્ચિંગ શું છે ? અને શા માટે જરૂરી છે?
મલ્ચિંગ એટલે જમીન ઉપર પ્લાસ્ટિક શીટ અથવા બાયોડિગ્રેડેબલ મટીરીયલ પાથરવું. ઘણા ખેડૂતો તેને “આચ્છાદન” અથવા “કવર પદ્ધતિ” તરીકે ઓળખે છે. આ પદ્ધતિ ખાસ કરીને શાકભાજી અને બાગાયત પાક માટે ખૂબ ઉપયોગી છે. મલ્ચિંગ કરવાથી જમીનમાં ભેજ જળવાઈ રહે છે, નિંદામણ ઓછું થાય છે, પાણીની બચત થાય છે અને પાકની ઉપજ સારી મળે છે. ઉનાળામાં પણ પાકને તાપથી રક્ષણ મળે છે. આ કારણે મલ્ચિંગ પદ્ધતિ આજે ખૂબ લોકપ્રિય બની છે.
🎁આપણ વાંચો : તાર ફેન્સિંગ યોજના 2026: ખેડૂતોને ₹200 પ્રતિ મીટર સહાય – ઓનલાઈન અરજી જુઓ અરજી માટે
આ મલ્ચિંગ સહાય માટે ફોર્મ ભરવાની શરૂઆત 23-12-2025 થી થઈ છે. ખેડૂત મિત્રો 01-01-2026 સુધી અરજી કરી શકશે. એટલે કે નિર્ધારિત સમય મર્યાદામાં ફોર્મ ભરવું ખૂબ જ જરૂરી છે. છેલ્લી તારીખ પછી અરજી સ્વીકારવામાં આવશે નહીં. તેથી સમયસર અરજી કરવી જરૂરી છે.
🟢પાત્રતા માપદંડ
- અરજદાર ગુજરાત રાજ્યનો ખેડુત જોઈએ.
- ખેતી પાસે બાગાયતી પાકો માટે પગની સુવિધા હોવી જોઈએ.
- ખેડૂત પોતાની જમીન ધરાવતો પડવો જોઈએ.
- આ યોજનાનો લાભ દર 5 વર્ષ એકવાર ફરી પાત્ર છે.
- ખેડૂતે સરકાર જાહેર/વિક્રેતા જણાવે છે કે મલ્ટિયલ સ્થળનું છે.
🟢જરૂરી દસ્તાવેજો
- આધાર કાર્ડ (આધાર કાર્ડ)
- 7/12 અને 8-A જમીનના રેકોર્ડ્સ (જમીનના ૭/૧૨ અને ૮-અના ઉતરા)
- બેંક પાસબુક (બેંક પાસબુકની નકલ)
- જાતિ પ્રમાણપત્ર (જાતિનો દાખલો – વર્ગ માટે)
- મોબાઇલ નંબર (ઓટીપી માટે)
- રેશન કાર્ડ (રેશન કાર્ડ)
આ યોજનામાં અરજી કેવી રીતે કરવી ?
1️⃣સૌ પ્રથમ Official Website (ikhedut.gujarat.gov.in) ઓપન કરો.
2️⃣“યોજનાઓ” (Schemes) મેનુમાં જઈને “બાગાયતી યોજનાઓ” (Horticulture Schemes) પસંદ કરો.
ત્યાં લિસ્ટમાંથી “પ્લાસ્ટિક મલ્ચિંગ” યોજના શોધો.
3️⃣તેની સામે આપેલ “Apply Online” બટન પર ક્લિક કરો.
4️⃣જો તમે રજીસ્ટર્ડ હોવ તો લોગીન કરો, નહિતર “નવી અરજી કરો” પર ક્લિક કરો.
4️⃣જરૂરી વિગતો ભરીને અરજી Save કરો અને કન્ફર્મ કરો.
5️⃣અરજીની પ્રિન્ટ કાઢીને જરૂરી સાધનિક કાગળો સાથે સ્થાનિક બાગાયત કચેરીએ જમા કરાવો.
